1980'li yılların sonlarından itibaren uluslararası ilişkilerde Avrasya eksenli köklü bir değişim süreci yaşanmaktadır. Soğuk Savaş son bulmuş, Doğu ile Batı arasındaki nükleer dehşet dengesine dayalı dünya düzeni, tarihe mal olmuştur. ABD önderliğindeki tek kutuplu yeni yapılanma, beraberinde yeni umutlar, belirsizlikler ve yeni tehditler getirmiştir. Fırsatlar ve tehlikelerle yüklü bu farklı koşullarda Türkiye’nin jeopolitik konumunu değerlendirmek, Türk toplumunun maddi ve manevi yönleriyle ekonomik, sosyal ve kültürel değerlerini araştırmak amacıyla, 1993 yılında İstanbul'da Avrupa Asya Birliği Türk Ekonomik-Sosyal ve Kültürel Araştırmalar Vakfı (Avrasya-Bir Vakfı) kurulmuştur.

“Avrasya Dosyası” ismi ile üç aylık bir stratejik araştırma dergisi, bir grup akademisyen tarafından 1994 senesinde Ankara’da yayınlanmaya başlamıştır. Bu dergi çevresinde, yukarıda özetlenen kaygı ve amaçlarla bir araya gelen ve kısa zamanda genişleyen bir aydın halkası oluşmuştur. Avrasya-Bir Vakfı, 1996 yılında “Avrasya Dosyası” dergisine manevi ve mali destek vermeye başlamıştır. 1998 senesinden itibaren “Avrasya Dosyası” dergisi Avrasya-Bir Vakfı'nın yayın organı olarak çıkmaktadır.

Vakıf, 1999 yılından itibaren çalışmalarına stratejik, politik, ekonomik ve sosyal alanları da dahil etme kararı alarak Avrasya Stratejik Araştırmalar Merkezi'ni (ASAM) kurmuştur. ASAM Türkiye'deki ilk stratejik bilgi bankası ve stratejik araştırmalar merkezi olarak Aralık 1999'da dokuz ay süren bir ön çalışmadan sonra, faaliyetlerine Ankara'da kendi binasında başlamıştır.

2000 yılının Mayıs ayında Stratejik Analiz dergisinin ilk sayısı çıkmış ve o tarihten sonra her ay düzenli olarak yayınlanmıştır. İzleyen yıllarda çok sayıda telif ya da çeviri rapor, araştırma ve kitap Türk düşünce dünyasına kazandırılmıştır. 2001 yılı Şubat ayında ASAM bünyesinde, müstakil bir birim olarak Ermeni Araştırmaları Enstitüsü kurulmuştur. Enstitünün, ilk sayısını 2001 Mayıs ayında çıkardığı üç aylık Ermeni Araştırmaları ve Review of Armenian Studies dergileri ile yayın hayatına devam etmektedir. Faaliyet alanını genişleten Enstitünün adı, 2006 Ocak ayında “İnsanlığa Karşı Suçlar Araştırma Enstitüsü” (İKSAREN) olarak değiştirilmiştir.

2004-2005 yıllarında, yönetiminde bir nöbet değişimi olan ASAM, kuruluş amaçları doğrultusunda çalışmalarını sürdürmektedir.